Nếu không biết mình đi đâu, tiền của bạn sẽ đi mất

"Thu nhập giúp chúng ta kiếm được tiền. Nhưng mục tiêu tài chính mới quyết định đồng tiền sẽ ở lại và phục vụ điều gì trong cuộc sống của bạn."

Có tiền nhưng vẫn không tiến về phía trước

Tôi có một người bạn từng hào hứng kể về một tháng "đại thắng". Anh vừa ký được một hợp đồng lớn, tiền hoa hồng về tài khoản nhiều hơn cả ba tháng trước cộng lại. Đêm hôm đó, anh mời bạn bè đi ăn một bữa thịnh soạn, tự thưởng cho mình chiếc đồng hồ mới và vui vẻ nói: "Thời của mình đến rồi!".

Nhưng khoảng nửa năm sau gặp lại, anh chỉ cười trừ: "Không hiểu sao tiền cứ tự biến mất".

Bạn tôi không kiếm ít, anh ấy cũng không phải người thiếu năng lực. Vấn đề là khi tiền đến, anh chưa từng xác định rõ mình muốn đưa số tiền đó đi đâu. Đó cũng là câu chuyện của rất nhiều người trong chúng ta. Chúng ta dành phần lớn thời gian để học cách kiếm tiền, nhưng lại dành quá ít thời gian để xác định mục tiêu cho đồng tiền của mình.

Vì sao chúng ta cần một mục tiêu tài chính?

Hãy thử tưởng tượng mỗi tháng bạn cố gắng để dành ra 2 triệu đồng. Nếu trong đầu chỉ nghĩ đơn thuần: "Mình phải tiết kiệm thôi", bạn sẽ rất dễ nản lòng và bỏ cuộc sau vài tháng.

Nhưng nếu chúng ta biết rõ rằng:

• Sau 12 tháng: Bạn sẽ có một quỹ dự phòng 24 triệu để an tâm phòng thân.

• Sau 5 năm: Bạn có một khoản tiền để tự tay mua chiếc xe mình thích.

• Sau 10 năm: Bạn đã tự xây được một nền tảng tài chính vững vàng.

Lúc này, mỗi khoản tiền bạn giữ lại đều mang một ý nghĩa rõ ràng. Mục tiêu không khiến việc tiết kiệm trở nên dễ dàng hơn, nhưng nó khiến sự cố gắng của bạn có một lý do xứng đáng.

Khi đứng trước một khoản chi tiêu ngẫu hứng, câu hỏi trong đầu chúng ta sẽ không còn là: "Mình có đủ tiền để mua không?", mà sẽ trở thành: "Khoản chi này có làm mình đi chậm hơn trên hành trình hướng tới điều mình thật sự muốn không?"

Mong muốn khác với mục tiêu như thế nào?

Rất nhiều người trong chúng ta thường nói: "Tôi muốn mua nhà", "Tôi muốn tự do tài chính", hay "Tôi muốn có nhiều tiền hơn". Nhưng bạn có đồng ý rằng, đó mới chỉ dừng lại ở mong muốn?

Một mục tiêu tài chính thực sự sẽ cần chúng ta trả lời được bốn câu hỏi rất rõ ràng:

1. Tôi muốn điều gì?

2. Tôi cần bao nhiêu tiền cho điều đó?

3. Khi nào tôi muốn đạt được?

4. Bước đầu tiên tôi cần làm là gì?

Ví dụ: Thay vì nói "Tôi muốn có tiền", bạn viết xuống: "Tôi muốn có 300 triệu đồng sau 5 năm". Ngay lập tức, bạn có thể tính được mình cần dành khoảng 5 triệu đồng mỗi tháng (chưa tính đến lãi suất đầu tư).

Lúc này, khoảng cách giữa hiện tại và tương lai bỗng trở nên rõ ràng hơn bao giờ hết. Nếu con số 5 triệu vượt quá khả năng hiện tại, mục tiêu này cũng giúp chúng ta nhìn thẳng vào thực tế để chủ động tìm cách: tăng thu nhập, kéo dài thời gian hoặc điều chỉnh lại kế hoạch cho vừa vặn.

Ba điểm đến trên bản đồ tài chính của chúng ta

Để không bị ngợp, chúng ta có thể chia các mục tiêu của mình thành ba cột mốc rõ rệt trên bản đồ:

• 1. Mục tiêu ngắn hạn (Dưới 1 năm): Có thể là một quỹ dự phòng khẩn cấp, trả hết một khoản nợ cũ, tiền sửa sang lại góc làm việc hay chi phí cho một khóa học ngắn hạn. Đây chính là phần nền móng tạo ra sự an toàn cho cuộc sống của bạn.

• 2. Mục tiêu trung hạn (Từ 3 – 5 năm): Mua nhà, đổi xe, tích lũy vốn kinh doanh hoặc chuẩn bị tiền học cho con. Những mục tiêu này cần một sự kiên trì và bền bỉ vừa đủ.

• 3. Mục tiêu dài hạn (Trên 5 năm): Hướng tới việc nghỉ hưu an nhàn, độc lập tài chính, hay xây dựng những tài sản bền vững. Điều khó nhất của mục tiêu dài hạn là nó ở quá xa, khiến chúng ta rất dễ trì hoãn. Cho đến một ngày, "tương lai" bỗng chớp mắt đã trở thành "hiện tại".

Điều quan trọng không phải là kiếm được nhiều hơn

Chúng ta thường tự nhủ: "Khi nào thu nhập cao hơn, mình sẽ bắt đầu lập kế hoạch tài chính". Nhưng thực tế lại chứng minh điều ngược lại. Những người có kế hoạch rõ ràng luôn là những người biết cách sử dụng đồng tiền hiệu quả nhất, dù thu nhập của họ đang ở mức nào. Tiền chỉ thật sự tạo ra giá trị khi nó biết mình cần phải đi đâu.

Tiền không tự quyết định tương lai của bạn, chính những mục tiêu bạn đặt ra mới làm được điều đó.

Nếu hôm nay bạn chưa từng viết xuống mục tiêu tài chính của mình, hãy thử dành ra vài phút cuối ngày, ngồi lại cùng một tờ giấy và trả lời bốn câu hỏi nhỏ:

• Tôi muốn điều gì?

• Tôi cần bao nhiêu tiền?

• Khi nào tôi muốn đạt được nó?

• Và ngay trong tháng này, tôi sẽ bắt đầu bằng việc gì?

Đó có thể là bước đi đầu tiên, nhỏ thôi, nhưng sẽ giúp đồng tiền của bạn bắt đầu làm việc đúng hướng vì một cuộc sống mà bạn mong muốn.